LEPIEJ ZAPOBIEGAĆ NIŻ LECZYĆ - w komunikacie poruszamy następujące zagadnienia:
Komunikat Sadowniczy PROCAM z dnia 08.08.2023
Obecny okres to ciągłe alarmy dotyczące zagrożeń chorobotwórczych. W latach w których udaje się zapanować nad parchem jabłoni w sierpniu koncentrujemy się bardziej na ich przygotowaniu do przechowywania. Niestety w roku 2023 parch skutecznie zaatakował wykorzystując deszczowe okresy, i na ten moment zagrożenia infekcyjne nadal są aktualne i trzeba im stawiać czoła.


JABŁOŃ i GRUSZA - PARCH JABŁONI i GRUSZY: Należy z rozsądkiem kontynuować ochronę zapobiegawczą przeciwko parchowi. W sadach w których wtórne plamy parcha występują w dużym nasileniu, zdecydowanie łatwiej będzie kontynuować ochronę w oparciu o preparaty kontaktowe. Próba likwidowania parcha w oparciu o preparaty nadużywane w tym sezonie daje duże prawdopodobieństwo uzyskania słabych wyników skuteczności. Zabieg warto połączyć z pozakorzeniowym nawożeniem wapniowym np. ADOB Ca IDHA lub ProHorti mrówCa lub PASP Ca lub NH Ca Delta. Biorąc jednak pod uwagę, że kaptany ulegają degradacji w wysokim pH roztworu, to wodę w opryskiwaczu polecamy zakwasić w przypadku gdy zamioerzamy łączyć kaptany w nawozami wapniowymi.
UWAGA – do zakwaszenia cieczy w której w mieszaninie będą produkty wapniowe, NIE NALEŻY STOSOWAĆ zakwaszaczy fosforowych (PROleaf AQUA), ani nawozów zakwaszających na bazie fosforu (np. MAP).
Polecamy obecnie dalszą ochronę np. w oparciu o preparaty kontaktowe:
- Kaptan 50 WP 3 kg /ha lub Captan 1,9kg/ha lub Scab 480 SC 3,13 l/ha.
W sadach z występującym mączniakiem prawdziwym lepszym wyjściem będzie stosowanie mieszaniny zawierającej kontakt ze strobiluryną np.:
- Kaptan 50 WP 3 kg/ha lub Captan 1,9kg/ha lub Scab 480 SC 3,13 l/ha + Discus 500 WG 0,2 kg/ha
W sadach, w których występują także objawy chorób bakteryjnych takich jak Zaraza ogniowa lub Rak bakteryjny polecamy:
- Kaptan 50 WP 3 kg/ha lub Captan 1,9kg/ha lub Scab 480 SC 3,13 l/ha + Plantivax/Vaxiplant 1 l/ha.
PRZYGOTOWYWANIE OWOCÓW DO ZBIORU ustawiono od długiej do krótkiej karencji:
- Captan 80 WDG 1,9kg/ha na miesiąc przed zbiorem – karencja 28 dni.
- Fontelis tylko jabłoń 1,9kg/ha na 21 dni przed zbiorem – karencja 21 dni.
- Zato 0,2kg/ha na 28 i 14 dni przed zbiorem przed zbiorem – karencja 14 dni.
- Luna Experience 0,75 l/ha najpóźniej 14 dni przed zbiorem – karencja 14 dni.
- Bellis 0,8 kg/ha na 21 i 7 dni przed zbiorem lub jednorazowo na 7 dni przed zbiorem – karencja 7 dni.
- Geoxe 0,45 kg/ha na 14 i 7 dni przed zbiorem lub jednorazowo na 7 dni przed zbiorem – karencja 3 dni.
- Switch jabłoń 0,75kg/ha, grusza 0,75-1kg/ha. Na 4 dni lub na 14 i 4 dni przed zbiorem – karencja 3 dni.
- Plantivax 1 l/ha co 7-10 dni do zbiorów –, chroni też przed parchem wtórnym, karencja nie dotyczy.
ZARAZA OGNIOWA I RAK BAKTERYJNY
W celu zabezpieczania przed Zarazą ogniową i Rakiem bakteryjnym zarejestrowany jest produkt Luna Care 3kg/ha. Wsparciem w walce z tymi bakteriami są produkty miedziowe. Zabiegi wykonywane przeciw zarazie ogniowej produktami Miedzian 0,75/ha ubocznie ograniczają raka bakteryjnego. Nawozy miedziowe Miedź Extra lub Magic Miedź 0,75/ha z racji zawartości tej samej formy tlenochlorku miedzi ubocznie będą wsparciem w ograniczaniu tych chorób. Także ProHorti mrówCa 3 l/ha wykazuje działania bakteriostatyczne w tym ograniczające problem tych chorób. Niestety w gruszach na ten okres nie są zarejestrowane Plantivax, ani Vaxiplant. W uprawie jabłoni Plantivax i Vaxiplant wiosną posiadają rejestrację do zapobiegania przed zarazą ogniową, a w późniejszym okresie do zabezpieczania upraw przed parchem, zatem ubocznie może stanowić spore wsparcie przed zarazą ogniową.
JABŁOŃ - MĄCZNIAK JABŁONI: Zabiegi przeciwko mączniakowi jabłoni w obecnym czasie powinny jeszcze być na finiszu. Wcześniejsze upały i późnienie roku sprawiły, że ta choroba ciągle jeszcze jest aktywna, a wysokie temperatury w dzień, nadal sprzyjają jej rozwojowi. W przypadku większych problemów z mączniakiem, warto ograniczać presję choroby przy okazji tzw. cięcia letniego. W przypadku słabszej presji mączniaka w postaci marmurkowatości liści, warto sięgnąć po Cindo 50 EW 0,5 l/ha (21 dni karencji) lub Talius Sad 0,2-0,3 l/ha (uwaga, aż 50 dni karencji), ale zabiegi tymi produktami są dedykowane do 50% docelowej wielkości owoców, czyli praktycznie tylko dla części późnych odmian.
JABŁOŃ GRUSZA - ZWALCZANIE ZWÓJEK I OWOCÓWEK.
Obecnie mamy w sadach zagrożenie ze strony owocówek. Odłowy w regionach są różne, ale odławia się w niektórych lokalizacjach nawet po kilkadziesiąt motyli na dobę przy progu szkodliwości 5 szt/doba przez kilka dni (=>20sztuk łącznie). Koniecznym jest wykonanie zabiegu w oparciu o preparaty długodziałające jednym z produktów:
- Coragen 200 SC 175 ml/ha (karencja 14 dni)
- Affirm 095 SG 2,5 kg/ha (karencja 3 dni)
- Delegate 0,3kg/ha (karencja 7 dni) dedykowany zwłaszcza dla grusz z uwagi na działanie przeciw miodówce gruszowej.
W przypadku intensywnych deszczy zabieg należy powtórzyć, albo wcześniej zabezpieczyć przed zmyciem stosując łącznie z insektycydem produkt SiroccoPro+ w dawce 0,3-0,4 l/ha
W przypadku występowania także mszyc, tarczników i innych szkodników należy rozważyć stosowanie CARNADINE 200 SL w dawce 0,4 l/ha (dawka na owocówkę).
GRUSZA - ZWALCZANIE MIODÓWKI. W przypadku stwierdzenia obecności miodówek (konieczne sprawdzanie także w kątach liści) rozważyć zastosowanie abamektyny (uwaga na roczne limity oraz okresy karencji i prewencji). Różne produkty na bazie abamektyny mimo zazwyczaj identycznych zawartości substancji aktywnej mają różne rejestracje.
- Delegate 0,3kg/ha (karencja 7 dni) dedykowany podczas walki z owocówkami z uwagi na zakres działania produktu.
- SILTAC EC w stężeniu 0,15% czyli 0,75 l/500 l wody lub około 1 l/700 litrów wody w zależności od wielkości drzew w sadzie. W obecnym czasie warto jest wykonać zabieg produktem SILTAC EC o fizyczno-mechanicznym sposobie zwalczania szkodnika. Najlepszym terminem wykonania zabiegu preparatem SILTAC EC jest dzień – najlepiej na suchy liść z ilością wody 500-750 l/ha, aby po dokładnym opryskaniu doprowadzić do szybkiego wyschnięcia rośliny. Z tego powodu nie polecamy takiego zabiegu wieczorem.
- ABAMEKTYNA – np. MECTOR 3 PRO 018 EC: 0,75 l/ha – 28 dni karencji. Z racji kwitnących w sadzie koniczyn i innych chwastów zabieg możliwy do wykonania tylko wieczorem. W przypadku skoszenia chwastów zabieg teoretycznie może być wykonany także w dzień, ale abamektyna jest wrażliwa na działanie promieni słonecznych i dlatego skuteczność zabiegu zawsze będzie większa w godzinach wieczornych. Poleca się, aby w czasie wykonywania zabiegów abamektyną stosować dodatkowo zwilżacz.
JABŁOŃ TARCZNIK NISZCZYCIEL
Nadal należy zwracać uwagę na występowanie Tarcznika niszczyciela. O tej porze roku często jest widoczny na owocach. Zastosowanie na tym etapie walki w postaci produktów o szerokim zakresie zwalczania szkodników doprowadzi do redukcji tego groźnego szkodnika. Szkodnik jest widoczny na powierzchni owoców w postaci zmian zapalnych wyglądających jak punkt z czerwoną obwódką. Tarcznik jest bardzo aktywny nie tylko na odsłoniętej powierzchni owocu, ale i w trudniej dostępnych miejscach, czyli w zagłębieniu kielichowym i szypułkowym, a nawet na samej szypułce (ogonku).
Z uwagi na bardzo ograniczoną paletę produktów zarejestrowanych do walki z tym szkodnikiem, proponujemy ubocznie zwalczać tego szkodnika wykorzystując np. CARNADINE 200 SL w dawce 0,4 l/ha przy okazji zwalczania Owocówki jabłkóweczki.
Także wykorzystanie produktu SILTAC EC w stężeniu 0,15% ( tj. od 0,75 litra SILTAC / 500 l wody / ha do 1 l SILTAC / 700 l wody / ha) daje zadawalające efekty w okresie migracji szkodnika. Produkt należy stosować na suchy liść, zapewniając dokładne pokrycie drzew, w tym także zagłębień w owocach, pamiętając jednakże aby zapewnić szybkie wyschnięcie produktu
Przy dużej presji warto zastosować łącznie CARNADINE 200 SL w dawce 0,4 l/ha razem z SILTAC EC w stężeniu 0,1 – 0,15% w zabiegu na dzień.
ZWALCZANIE MSZYC i BAWEŁNICY KORÓWKI: Zabiegi zwalczające niektóre gatunki mszyc o tej porze roku należą do bardzo trudnych, gdyż mamy już w sadach formy odporne mszyc na wiele środków. Dodatkowo dokładne opryskanie całych drzew, a zwłaszcza wnętrza korony jest coraz trudniejsze. Jednym ze sposobów jest wykorzystanie produktu układowego Afinto/Teppeki 50 WG w dawce 140 g/ha. Taki zabieg wykaże długoterminowe zwalczanie mszyc, jednak na efekt początku działania produktu należy poczekać prawie tydzień. W przypadku bawełnicy korówki zarejestrowana dawka Teppeki przy zastosowaniu na mszyce jest zbyt niska i jedynie ograniczy ubocznie populację bawełnicy.
Do walki z mszycą jabłoniową można wykorzystać np. CARNADINE 200 SL w dawce 0,125 l/ha, ale przy okazji zwalczania Owocówki jabłkóweczki dawka tego preparatu 0,4 l/ha pozwala ograniczać trudniejsze mszyce (np. jabłoniowo-babkową i bawełnicę korówkę).
SILTAC EC jest właśnie takim produktem. SILTAC EC działa w sposób fizyczny.
Do nas należy dokładne i rozsądne wykonanie zabiegu
DOKŁADNE = właściwie dobrana ilość cieczy roboczej do wielkości drzew w sadzie , a przez to dokładne pokrycie cieczą całych drzew. Zalecana ilość to 500-750 l/ha.
ROZSĄDNE = musimy zadbać, aby zabieg po zabiegu z SILTAC EC ciecz szybko wysychała.
- Zabieg z SILTAC EC zatem powinien być wykonywany na suchy liść ,
- Zabieg z SILTAC EC najlepiej w dzień,
- Zabieg z SILTAC EC wykonać przy optymalnych temperaturach.
SILTAC EC zwalcza m.in.:
- MSZYCE w tym BAWEŁNICĘ KORÓWKĘ,
- WCIORNASTKI,
- PRZĘDZIORKI, PORDZEWIACZE i inne szpeciele,
- CZERWCE w trakcie migracji, czyli TARCZNIKI, MISECZNIKI i SKORUPIKI w okresie spacerów.
JABŁOŃ - ZWALCZANIE PRZĘDZIORKÓW:
- Pyranica (karencja 7 dni), zwalcza wszystkie stadia przędziorków, stosować do 50% wielkości owoców.
- Milbeknock (karencja 14 dni), zwalcza wszystkie stadia przędziorków, stosować do 60% wielkości owoców.
- SILTAC EC w stężeniu 0,15% czyli 0,75 l/500 l wody lub około 1 l/700 litrów wody w zależności od wielkości drzew w sadzie.
PODTRZYMYWANIE OWOCÓW – ZABEZPIECZANIE PRZED OPADANIEM OWOCÓW :
- Pomonit: w jabłoniach na 10 dni przed zbiorem w stężeniu 0,04%, wcześnie rano w czasie ciepłejpogody najlepiej 600ml / 1500 litrów wody / 1 ha. Może powodować przyspieszanie dojrzałości.
- Xstress: 1,5 l/ha na 10-14 dni przed zbiorem i powtórzyć 1 l/ha na 5-7 dni przed zbiorem.
- Topper 10 ST: Jabłoń 15-20 tabletek/1000 l/ha. Grusza 10-15 tabletek / 1000 litrów wody/ ha. Zabieg na 3-4 tygodnie przed spodziewanym zbiorem.
JABŁOŃ i GRUSZA -
NAWOŻENIE WAPNIEM Na obecnym etapie nawożenie wapniowe sadów owocujących jest jednym z najważniejszych obowiązków. Poniższy komunikat ma być podpowiedzią w ustalaniu Państwa własnych koncepcji pasujących do realnej sytuacji. Należy pamiętać, że choroby fizjologiczne czasem potrafią czynić większe szkody niż typowe choroby patogeniczne. Przykładem może być gorzka plamistość podskórna (potocznie tzw. korek). Chorobie tej przypisane jest powiązanie z dostępnością i transportem wapnia, zatem nawet intensywne doglebowe nawożenie wapniowe nie jest w stanie zapobiec występowaniu tej choroby w okresie zakłóceń w transporcie trudno przemieszczalnego się w roślinie wapnia. Tylko na czas wykonany oprysk bezpośrednio na owoce daje skuteczne możliwości zapobieganiu temu zjawisku. Mimo braku objawów gorzkiej plamistości podskórnej na owocach, oceniam ilość wykonanych zabiegów nawozami wapniowymi w tym roku za niewystarczającą.
W celu budowania jędrnych owoców stosujemy proponowane rozwiązania:
- ADOB Ca IDHA 1-1,5 kg/ha (bezpieczny chelat o rekordowej przyswajalności wapnia, nie zawiera azotu, produkt łatwo mieszalny z większością pestycydów i nawozów);
- ProHorti mrówCa 3 l/ha (wykazuje działania bakteriostatyczne);
- SmartSil 1,5 kg/ha (krzem i wapń w jednym produkcie, wzmacnia jędrność także skórki);
- NHCaDelta 5 l/ha (głównie azot i wapń, poprawa wzrostu wielkości owocu, dolistnie i do fertygacji);
- ProHorti PASP Ca 5kg/ha (azot i wapń + mikroelementy, z czynnikiem chelatującym PASP, zwiększającym efekt wchłaniania, zastosowanie dolistne i do fertygacji);
- ProHorti CaPMaN 4-6 l/ha (innowacyjnie połączony wapń i fosfor w jednym, polecany w okresie wybarwiania się owoców, zakwasza ciecz roboczą przedłużając trwałość mieszaniny zbiornikowej z fungicydami, można go mieszać z ProHorti mrówCa lub Adob Ca IDHA i PASP Ca);
JABŁOŃ GRUSZA
NAWOŻENIE AVALON Wzrost Owoców. Mamy sierpień, zatem okres stosowania kolejnej dawki nawozu z serii AVALON. Z racji różnic w okresie wegetacji odmian wczesnych i późnych wiele osób ma na ten okres różny do zastosowania produkt AVALON. Większość jednak szykuje się do zastosowania AVALON WZROST OWOCÓW II. Możliwe polaczenia AVALON WZROST OWOCÓW II: Captan 80 WG, Kaptan zaw. 50 WP, Delan 700 WG, Daneel 700 WG, Delan Pro, Bellis 38 WG.
Przewidziane 4 zabiegi na wzrost owoców: 2x AVALON wzrost owoców I, oraz 2x AVALON wzrost owoców II. AVALON I i AVALON II wykonujemy przemiennie: 2 x do końca tzw. czerwcowego opadu zawiązków, oraz 2x po opadzie czerwcowym (np. raz w lipcu i raz w sierpniu). Osobom zainteresowanym dodatkowym nawożeniem sugerujemy nawozy aminokwasowe jak np. ProHorti Amino lub Delfan Plus lub Natural Crop SL 1-1,5 l/ha.
Kompleksowe rozwiązanie AVALON dla jabłoni i grusz NIE ZAWIERA W SWYM SKŁADZIE WAPNIA. NIE NALEŻY STOSOWAĆ nawozów AVALON dla jabłoni i grusz łącznie z nawozami wapniowymi, lecz zabiegi takie wykonywać przemiennie.
DRZEWA PESTKOWE: MORELE BRZOSKWINIE CZEREŚNIA ŚLIWA WIŚNIA
ŚLIWA BRUNATNA ZGNILIZNA DRZEW PESTKOWYCH: np. TOBIAS-PRO 250 EW 0,75 l/ha (karencja 7 dni - limit 2 razy w sezonie). W przypadku odmian do zbioru w niedalekim czasie, polecamy zabieg grzybobójczy jednym z preparatów uwzględniając rotację grup:
- Signum 33 WG 0,75 kg/ha (karencja 7 dni)
- Luna Experience 0,6 l/ha (grupa SDHI) (karencja 7 dni)
- Switch 62,5 WG 0,6-1 kg/ha (karencja 7 dni)
ŚLIWA Owocówka śliwkóweczka: Trwają intensywne loty owocówki śliwkóweczki.
- Affirm 095 SG 2,5 kg/ha (3 dni karencji), lub
- Coragen 200 SC lub Voliam 150-175 ml/ha (14 dni karencji).
W sadach nastawionych na walkę biologiczną polecamy ERUCA 1 kg/ha, ale należy pamiętać, że bakterie z produktu ERUCA muszą się po oprysku namnożyć na liściach i owocach, zatem należy zabiegi wykonywać odpowiednio wcześniej przed inwazją szkodnika, oraz aby stosować preparaty biologiczne w okresie zapobiegającym szybkie wyschnięcie oprysku – najlepiej jest to zrobić wieczorem w którym występuje rosa, mgła lub po lekkiej mżawce.
Muszka plamoskrzydła – Drosophila suzukii obecnie nie jest odławiana, ale w śliwach Affirm 095 SGpodczas zwalczania Owocówki śliwkóweczki zwalcza ubocznie muszkę plamoskrzydłą Drosophila suzukii.
W śliwach Affirm 095 SG i Exirel 100 SE podczas zwalczania Owocówki śliwkóweczki zwalczają ubocznie muszkę plamoskrzydłą Drosophila suzukii ubocznie.
Ś L I W A Intensywny wzrost owoców jest przesłanką do zastosowania kolejnej dawki nawozu AVALON Pestka Wzrost owoców II. Przykładowe możliwe mieszaniny AVALON Pestka Wzrost owoców II: Miedź Extra, Kaptan, Captan, Tobias-Pro, Valor, Syllit (nie wszystkie mieszaniny z punktu widzenia rejestracji dopuszczone są w śliwach).
NAWOŻENIE ŚLIWY
W celu budowania jędrnych owoców stosujemy proponowane rozwiązania:
- ADOB Ca IDHA 1-1,5 kg/ha (bezpieczny chelat o rekordowej przyswajalności wapnia, nie zawiera azotu, produkt łatwo mieszalny z większością pestycydów i nawozów);
- ProHorti mrówCa 3 l/ha (wykazuje działania bakteriostatyczne);
- SmartSil 1,5 kg/ha (krzem i wapń w jednym produkcie, wzmacnia jędrność także skórki);
- NHCaDelta 5 l/ha (głównie azot i wapń, poprawa wzrostu wielkości owocu, polecany dolistnie i także do fertygacji);
- ProHorti PASP Ca 5kg/ha (azot i wapń + mikroelementy, z czynnikiem chelatującym PASP, zwiększającym efekt wchłaniania);
- ProHorti CaPMaN 4-6 l/ha (innowacyjnie połączony wapń i fosfor w jednym, polecany w okresie wybarwiania się owoców, zakwasza ciecz roboczą przedłużając trwałość mieszaniny zbiornikowej z fungicydami);
Intensywny wzrost owoców późnych odmian śliw jest przesłanką do zastosowania kolejnej dawki nawozuAVALON Pestka Wzrost owoców II. Przykładowe możliwe mieszaniny AVALON Pestka Wzrost owoców II: Miedź Extra, Kaptan, Captan, Tobias-Pro, Valor, Dodifun Syllit (nie wszystkie mieszaniny z punktu widzenia rejestracji dopuszczone są w śliwach).
MORELE BRZOSKWINIE CZEREŚNIE ŚLIWY WIŚNIE Po zbiorach owoców drzew pestkowych polecamy stosowanie kolejnego produkty AVALON Pestka Po Zbiorach. Zabiegiem możemy wzmacniać drzewa od okresu końca zbioru do jesieni, nie później jednak niż na 2 tygodnie przed opadaniem liści. Zabieg warto połączyć ze stosowaniem nawozów miedziowych Miedź Ex. lub Magic Miedź.
Wzmacnianie drzew można wykonać także poprzez opryski Mocznik 5kg/ha + ProHorti Zn+B 4kg/ha lub ProHorti Plus NPK 20-20-20 5kg/ha + ProHorti Zn+B 4kg/ha.
Zabieg zwłaszcza ten po cięciu powinien być wykonany w oparciu o preparaty miedziowe. Przy braku rejestracji fungicydowych warto się wspierać nawozami fungistatycznymi Miedź Ex. 50 WP lub Miedź Ex. 380 SC lub Magic Miedź w dawce 3/ha.
C Z E R E Ś N I E W I Ś N I E po zbiorach w celu ograniczenia drobnej plamistości liści polecamy preparaty oparte na dodynie (Syllit).
DROSOPHILA SUZUKII - Muszka Plamoskrzydła.
Wzmagamy czujność w zakresie drosophili – konieczny monitoring. Z uwagi na niską presję drosophili suzuki w ostatnim sezonie, w wielu lokalizacjach odpuszczony został monitoring tego szkodnika, a także ochrona zapobiegawcza przed tym owadem. Warto pamiętać, że szkodnik ten uaktywnia się często dopiero na etapie dojrzewania owoców i o jego istnieniu dowiadujemy się w chwili reklamacji owoców. Warto zatem lustrować plantację i zadbać o pułapki do ich monitoringu. 
Benewia 100 OD i Exirel 100 SE mają tą samą ilość tej samej substancji aktywnej, lecz różnią się formulacją.
Benewia 100 OD zarejestrowana jest w truskawkach (1 dzień karencji), a Exirel 100 SE w wiśniach i czereśniach (7 dni karencji).
Affirm 095 SG ma rejestrację w: truskawkach, malinach, jeżynach, porzeczkach, agreście, borówkach i winogronach.
W śliwach Affirm 095 SG i Exirel 100 SE podczas zwalczania Owocówki śliwkóweczki zwalczają ubocznie muszkę plamoskrzydłą Drosophila suzukii.
Krzysztof Gasparski,
PROCAM Polska Sp. z o.o.,
E-mail: krzysztof.gasparski@procam.com.pl
