W ostatnich dniach występowały duże spadki temperatur. Spowodowało to chwilowe przyhamowanie rozpoczętej już wegetacji roślin. Z tego powodu większość zaleceń z poprzedniego tygodnia jest nadal aktualna. Spodziewana poprawa warunków termicznych spowoduje przyśpieszenie wegetacji i konieczność wykonania wielu zabiegów ochroniarskich i nawożeniowych.
Komunikat nr 02 z dnia 9.04.2021
O C H R O N A :
Należy LUSTROWAĆ SADY i JAGODNIKI POD KĄTEM SZKODNIKÓW (tarczniki, mszyce, kwieciaki, wielkopąkowce, przędziorki i in.)
W początkowych okresach wegetacji zastosowanie mogą mieć także pyretroidy (uwaga na rejestrację). Ich działanie mimo często wąskich rejestracji, w praktyce jest totalne, toteż uzasadnione jest tylko w początkowym okresie wegetacji, kiedy to owady pożyteczne nie wykazują jeszcze dużej aktywności. Pyretroidy ograniczyć mogą mszyce, miodówki, kwieciaki, paciornicę, motyle dające początek gąsienicom zjadającym liście itp.. Brak odpowiednich temperatur i mała ilości tkanki roślinnej podpowiada, aby nie stosować na tym etapie preparatów owadobójczych o działaniu układowym.
J A B Ł O Ń – TARCZNIK – Wzrasta zagrożenie tym szkodnikiem. Na obecnym etapie zabieg olejami (1-2%) częściowo zabezpieczy rośliny i ograniczy presję szkodnika, a przy okazji ograniczy populację przędziorków. Zabiegów olejami nie należy wykonywać jeśli na najbliższe dni przewiduje się ryzyko występowania przymrozków.
G R U S Z A - MIODÓWKI. Obecnie w okresach ochłodzenia miodówki jako owady dorosłe, przestały być widoczne w sadach. Szkodnik jest nadal aktywny, lecz z uwagi na niesprzyjające warunki termiczne – bardziej ukryty. O jego licznym występowaniu świadczyć mogą bardzo liczne, drobne, żółte, podłużne jaja na pędach. Miodówki zaczynają swoją aktywność już po kilku cieplejszych dniach, a w czasie lustracji sadów będzie można zaobserwować nawet po kilkanaście dorosłych osobników na pojedynczych pędach. Wczesną wiosną stosowanie preparatów nieselektywnych pozwala na ograniczenia szkodnika przy małym wpływie na straty wśród populacji fauny pożytecznej. Pozwala to także na zastosowanie w sezonie rotacji insektycydów co w praktyce ogranicza możliwości uodparniania się miodówki na preparaty owadobójcze. Bardzo dobrym efektem w zwalczaniu tego szkodnika cechuje się produkt SILTAC EC polecany wczesną wiosną w stężeniu 0,2% (2 litry preparatu na 1000 litrów wody starcza na 2 ha sadu). Ważne jest aby cieczą dokładnie opryskać drzewa, ale aby ciecz stosunkowo szybko wyschła. Stosowanie SILTAC EC nie jest limitowane co do ilości zastosowań w roku. Stosowanie SILTAC EC ze względu na jego mechaniczno-fizyczne działanie nie nosi także ryzyka uodparniania się szkodników.
J A B Ł O Ń G R U S Z A – następuje rozwój worków i zarodników workowych parcha, ale nadal nie stanowi wilkiego zagrożenia. Spodziewane ocieplenie i obecnie większe uwilgotnienie gleby i opadłych liści spowoduje szybsze dojrzewania zarodników. BEZWZGLĘDNIE w sadach ziarnkowych należy stosować zabezpieczanie ran w oparciu o preparaty miedziowe co będzie także zabezpieczeniem przed ewentualnym zagrożeniem ze strony parcha. Stosowanie nawozów miedziowych o identycznych substancjach aktywnych co środki ochrony roślin, nakazuje logiczne podejście do ochrony i nie dublowanie w jednym zabiegu fungicydów miedziowych i nawozów miedziowych. Nawozy miedziowe wykazują działanie fungistatyczne i są często oparte na analogicznych substancjach co zarejestrowane środki ochrony roślin. Łączenie nawozów miedziowych z fungicydami miedziowymi w fazie bezlistnej może stanowić mocniejszą ochronę, ale łączne stosowanie wspomnianych rozwiązań w późniejszym terminie może powodować przypalenie liści i kwiatów na skutek zbyt wysokich stężeń miedzi.
Stosowanie zabiegów nawozowych i ochroniarskich naprzemiennie pozwala na rozsądniejsze udokumentowanie ilości zabiegów w ewidencjach.
C Z E R E Ś N I E M O R E L E W I Ś N I E B R Z O S K W I N I E Ś L I W A
BRUNATNA ZGNILIZNA DRZEW PESTKOWYCH: Na tym etapie polecamy stosowanie produktów miedziowych. W przypadku braku odpowiednich rejestracji, albo w przypadku ograniczeń etykietowych, należy pamiętać, że fungistatyczne nawozy miedziowe mogą stanowić ratunek.
Kędzierzawość liści brzoskwini: Grzyb na drzewach do tej pory niezabezpieczonych wrósł do pąków.: Z racji niskich dawek rejestracyjnych skuteczność środków ochrony opartych na dodynie (Syllit, Carpene) może być niewystarczająca. Można się jeszcze wesprzeć podnosząc dawkę miedziowych środków ochrony roślin nawozami miedziowymi (Magic Miedź, Miedź Extra). Późno-jesienne stosowanie miedziowych defoliacji niemal całkowicie zapobiega problemowi tej choroby.
P O R Z E C Z K A C Z A R N A T R U S K A W K I
Mimo, IŻ WIDOCZNE SĄ OBJAWY WYSTĘPOWANIA WIELKOPĄKOWCA PORZECZKOWEGO, nie jest to okres najwyższej skuteczności walki z tym szkodnikiem, gdyż jest on jeszcze schowany w pąkach. Walka z wielkopąkowcem porzeczkowym jest wieloetapowa, poczynając od ruszenia wegetacji z jej intensyfikacją od początku do końca kwitnienia. Na obecnym etapie mogą mieć jeszcze zastosowanie preparaty oparte na olejach parafinowych, ale aby wyeliminować fitotoksyczność, nie należy ich stosować w okresach występowania przymrozków. Preparaty te zwalczają także przędziorki. W okresie niepewnym temperaturowo, zdecydowanie lepszym rozwiązaniem jest stosowanie preparatu SILTAC EC. Działa on bardzo szybko, ale należy pamiętać, aby nie stosować nadmiernej ilości cieczy roboczej, bo preparat działa tym lepiej im dobrze rozprowadzona ciecz po całej roślinie szybciej wyschnie. Zalecane stężenie preparatu SILTAC EC wynosi 0,2% czyli 2 litry/ 1000 cieczy roboczej co powinno wystarczyć na 2-3 ha porzeczki czarnej lub 2 ha truskawek.
Wsparciem w ochronie porzeczek przed chorobami i szkodnikami mogą być także produkty nawozowe np. SIARKA PRO 80 WG lub PENNTHIOL z UPL w dawce 4-6 kg/ha stosowana przemiennie lub łącznie z MAGIC MIEDŹ / MIEDŹ EXTRA 50 WP 1,5 kg/ha. Produkty siarkowe ograniczają roztocza: przędziorki i wielkopąkowce. Produkty siarkowe w przypadku chorób ograniczają głównie amerykańskiego mączniaka.
Natomiast produkty miedziowe opadziny liści i rdzę. Należy unikać opryskiwania miedzią i siarką (a zwłaszcza siarką) upraw w okresie słonecznej i upalnej pogody ze względu na możliwość poparzenia liści roślin. Ewentualne stosowanie tych produktów przy wspomnianych warunkach powinno wiązać się ze zmniejszeniem dawek produktów.
Zabiegi miedziowe można połączyć np. ze stosowaniem pyretroidów. Zabiegi miedziowe można łączyć z zabiegami siarkowymi. Zabiegów siarkowych nie łączymy z pyretroidami.
TRUSKAWKI BORÓWKI MALINY
Ograniczanie występowania opuchlaków – Otior Stop 100g/ha przez podlewanie w tym także fertygacja – przy mniejszej presji 3 razy w roku, a przy dużej presji od wiosny co 4 tygodnie.
Ograniczanie występowania nicieni i opuchlaków – Nicienie Stop / Nematado biocontrol1kg/ha (w przypadku dużej presji zabieg powtarzać co kilka miesięcy).
H E R B I C Y D Y – ZABIEGI CHWASTOBÓJCZE:
Na wielu plantacjach pokazały się już kwitnące chwasty. Zabiegi zwalczające należy wykonywać po oblocie pszczół
TRUSKAWKI AGREST MALINY PORZECZKA CZARNA PORZECZKA CZERWONA
Rozwiązaniem doglebowym na ten okres mogą być:
Stomp Aqua 455 SC – najlepiej na czystą od chwastów i płaską glebę. Dokładność pokrycia gleby ma znaczenie dla skuteczności zabiegu. Nie należy tego herbicydu mieszać z glebą.
Dawki 2,5-3,5 l/ha w zależności od uprawy: malina i jeżyna 3 l/ha, porzeczki i agrest 3,5 l/ha,
Cegorian Extra 120 EC - Zwalczanie traw w uprawie truskawek, malin, jeżyn, aroni, borówki, porzeczek, agrestu, żurawiny. Dawka 0,8 l/ha przy tradycyjnie, a zwalczanie perzu 2 l/ha.
GRUSZA CZEREŚNIE MORELE WIŚNIE BRZOSKWINIE ŚLIWA ORZECH WŁOSKI LESZCZYNA
Stomp Aqua 455 SC - możliwość wykorzystania doglebowego rozwiązania w dawce 3,5 l/ha. Istnieje możliwość zastosowania dawek dzielonych dwukrotnie po 1,75 l/ha. W niektórych uprawach termin wiosenny określany jest na: od fazy białego/różowego pąka.
J A B Ł O Ń – możliwość wykorzystania doglebowego rozwiązania w postaci Diflanil 500 SCw dawce 0,6 l/ha
J A B Ł O Ń G R U S Z A – W przypadku szybkiego rozwoju chwastów, warto jeszcze przed kwitnieniem wykonać zabieg herbicydowy belką herbicydową w rzędach drzew w oparciu o zarejestrowane rozwiązania oparte o glifosat jak Gallup czy Agrosar (uwaga – etykieta: gatunki i terminy). Zabieg można połączyć z produktami opartymi o MCPA(Chwastox itp.)
Można także korzystać z rozwiązań gotowych: Orkan 350 SL 5-8 l/ha stanowiący gotową mieszaninę glifisatu i MCPA. Z uwagi na oprysk tylko rzędów w praktyce dawka 3-4 l/ha sadu bywa wystarczająca przy początkowych fazach rozwojowych chwastów.
N A W O Ż E N I E : NAWOŻENIE POZAKORZENIOWE (oprysk): W naszych zaleceniach omawiane są trzy warianty technologiczne:
1). Technologia nawożenia AVALON: Kompleksowe rozwiązanie AVALON zostały opracowane dla SADÓW ZIARNKOWYCH i dla SADÓW PESTKOWYCH. Koszt nawożenia sadów w tej technologii w okresie pełni owocowania stanowi groszowe wartości/kg owoców.
ROZWIĄZANIE POZWALA ZABEZPIECZYĆ NAWOZOWO UPRAWY PRZEZ CAŁY SEZON. JEDNORAZOWY ZAKUP PAKIETU UŁATWIA TAKŻE SPRAWY ZAKUPOWE W DOBIE ZAGROŻEŃ KORONAWIRUSEM i UTRUDNIEŃ W DOSTAWACH i DOSTĘPNOŚCIACH WIELU PRODUKTÓW.
J A B Ł O Ń G R U S Z A C Z E R E Ś N I E M O R E L E W I Ś N I E B R Z O S K W I N I E Ś L I W A
AVALON można wykorzystać także w uprawie PORZECZKEK. Porównując fazy fenologiczne wielkość i ilość opakowań w pakiecie, wydaje się, że AVALON Pestka będzie lepszą propozycją.
W wielu lokalizacjach można już stosować AVALON start wegetacji i AVALON PESTKA start wegetacji: zawierają: azot (N) fosfor (P2O5) i potas (K2O). Technologia została sprawdzona pod kątem WYSOKIEJ SKUTECZNOŚCI, bezpieczeństwa stosowania, mieszalności ze środkami ochrony i trwałości mieszaniny zbiornikowej.
AVALON start wegetacji i AVALON PESTKA start wegetacji w przypadku uszkodzeń mrozowych warto jest połączyć ze stymulacją ImPROver 0,5-1 l/ha.
AVALON start wegetacji i AVALON PESTKA start wegetacji NIE ŁĄCZYĆ z produktami miedziowymi!
2). Tradycyjna technologia nawożenia pozakorzeniowego (dolistnego):
Na początku wegetacji, ale w okresie już wyraźnego ulistnienia dla lepszego startu i dalszego rozwoju oraz dla podniesienia mrozoodporności należy zasilić sady i jagodniki: ProHorti Zn+B (4,0 kg/ha) w połączeniu w przypadku tradycyjnego przebiegu pogody z ProHorti Plus NPK 20-20-20. Zabieg w przypadku zaobserwowanych uszkodzeń mrozowych, zaleca się łączyć z preparatem ImPROver w dawce 1 l/ha.
3). Technologia nawożenia TIMAC
Na początku wegetacji dla lepszego startu i dalszego rozwoju oraz dla podniesienia mrozoodporności należy zasilić drzewa Fertileader Leos (jabłoń 3 l/ha, grusza 3-5 l/ha, rośliny jagodowe 3 l/ha). Początek wegetacji jest czasem na dostarczenie roślinom cynku-boru. W ten sposób możemy przygotowywać rośliny do okres kwitnienia. Fertileader Leosjest produktem, który dobrze wkomponowywane się w schemat wzmacniania pąków kwiatowych. Poza mikroelementami jak cynk i bor zawiera on wyselekcjonowane algi morskie. Kompleks SEACTIVE składa się z aminokwasów roślinnych poprawiających wchłanianie dostarczonych składników, w jego skład wchodzi również Izopentynadeniny, w celu przyspieszenia w roślinie przepływu składników pokarmowych. Fertiactyl Starterpolecany jest głównie na start wegetacji zwłaszcza upraw uszkodzonych np. przez mróz, przymrozki lub susze.
TIMAC Agro rekomenduje stosowanie na starcie wegetacji rozwiązań doglebowych Physiomax 300 kg/ha i Sulfammo 23 Nprocess 200 kg/ha. Jeśli nie stosujemy wiosną wapna, możemy zastosować nawożenie NPK Eurofertil 33 Nprocess 350 kg/ha.
N A W O Ż E N I E : Nawożenie doglebowe – wszystkie gatunki:
Najważniejsze w prawidłowym nawożeniu jest prawidłowe jego zaplanowanie. Wiele osób, zwłaszcza przy wiosennej pogodzie, zbyt wcześnie startuje z azotowym nawożeniem doglebowym. Podając nawozy wieloskładnikowe zapewniamy im dobre rozpuszczenie się zawartych w nich składników pokarmowych, ale zawarty w nich azot, często zostaje zmarnowany (np. wypłukany). Takie podejście często prowadzi do nadmiernych strat azotu, zwłaszcza, jeśli nie stosujemy dawek dzielonych. Szybciej wchodzimy z nawożeniem wieloskładnikowym na plantacje jagodowe niż drzewiaste.
Zachęcamy do wykonywania nawożenia z uwzględnieniem zasobności gleby w składniki pokarmowe (analiza).
W przypadku stosowania nawozów wieloskładnikowych NPK, przez osoby mało cierpliwe lepiej jest korzystać z nawozów opartych na formach azotu innych niż azotanowe. Do takich nawozów z gamy bezchlorkowych zaliczamy: ELIXIR Supreme 12-12-17, Pro Horti Complex 9-8-18, Eurofertil 33 N-Process 8-8-17.
W przypadku wyboru nawozów opartych tak na azocie azotanowym jak i amonowym zalecamy wstrzymać się z nawożeniem do stosowania w okresie na krótko przed kwitnieniem.
Pierwsza dawka nawozu BLAUKORN Premium 15-3-20 lub BLAUKORN Clasic 12-12-17 lub zawierającego dodatkowo inhibitor nitryfikacji DMPP NovaTec Premium 15-3-20 lubNovaTec Clasic 12-12-17 w zależności od zasobności gleb i spodziewanego plonu dla wszystkich gatunków sadowniczych powinna oscylować w ilości 200-400 kg/ha.
Przy zakładaniu nowych nasadzeń polecamy dwa rozwiązania: Basacote 6M lub Top Substra. Oba produkty ze względu na bezpieczeństwo stosowania, polecane są do stosowania bezpośrednio w strefę systemu korzeniowego świeżo sadzonych roślin w dawce 50g/dołek (dwa płaskie pudełka od zapałek). Wybrany nawóz należy wymieszać z glebą i obsypać sadzone drzewko. UWAGA – NIE STOSOWAĆ BEZ WYMIESZANIA Z GLEBĄ !
Na glebach o niskim poziomie próchnicy warto pomyśleć o nawożeniu organicznym. Do tego celu przydatny jest produkt Fertil / Bioilsa 500 kg/ha. Produkt polecany posypowo zwłaszcza na młodych plantacjach, gdzie można dawkować go punktowo na glebę w obrębie korzeni. Można także pomyśleć o nawożeniu mineralno-organicznym w postaci produktuBelfrutto – Jest to doglebowy, organiczno-mineralny nawóz NPK (MgS) 6-10-15 (5-5) z borem (B), żelazem (Fe), cynkiem (Zn), z niską zawartością chlorków.
W celu poprawy właściwości próchnicznej gleb poleca się stosowanie doglebowo w postaci oprysku lub podlewania Bio-Gen Rewital Pro+ (1 L/ha) który zwiększa udział w glebie właściwych szczepów bakterii wpływających na życie biologiczne gleby i przyswajalność uwalnianych z gleby pierwiastków pokarmowych.
Dodatkowo Bio-Gen Rewital Pro+ można połączyć z preparatem Apol-Humus lub Humistar (5-20 l/ha). Miejsca w którym był stosowany wykazują większą zawartość próchnicy na skutek szybszego rozkładu materii organicznej. Natomiast Apol-Humus iHumistar zawierające kwasy humusowe i fulwowe są swego rodzaju produktem rekompensującym braki nawożenia obornikiem.
Do moczenia korzeni przed sadzeniem i do podlewania roślin można także użyć nawozu stymulującego Fertiactyl Starter w stężeniu 0,5-1%.
P O R Z E C Z K A C Z A R N A Z uwagi na dobre prognozy cenowe porzeczki czarnej na 2021 rok, warto zadbać o kondycje roślin stosując w okresie wiosny nawozy bezchlorkowe np. Elixir Supreme 12-12-17, ProHorti Complex 9-8-18, Eurofertil 33 N-Process 8-8-17 lub Blaukorn Premium 15-3-20 w ilości 250 kg/ha.
Z uwagi na chwiejną opłacalność uprawy i biorąc pod uwagę stosunkowo niską wrażliwość na chlorki tej uprawy, na plantacjach w gorszej kondycji można wykorzystać nawozy chlorkowe np. PROFOSKA w ilości 250 kg/ha.
Kolejna dawka nawozowa będzie polecane dopiero po zawiązaniu się owoców i oszacowaniu potencjału produkcyjnego na rok 2021.
T R U S K A W K I - Zalecamy, aby zastosować 200-250 kg/ha jednego z bezchlorkowych nawozów NPK np.: Elixir Supreme 12-12-17, Blaukorn Premium 15-3-20, Blaukorn Clasic 12-12-17, Eurofertil 33 N-Process 8-8-17, ProHorti Complex 9-8-18, NovaTec Premium 15-5-20, NovaTec Clasic 12-12-17
W przypadku bardzo szybkiego rozkładania włókniny lub słomy, warto do nawożenia wybrać nawóz NOVATEC z uwagi na dłuższy okres działania zawartego w nim azotu. Dzięki zastosowaniu inhibitora nitryfikacji DMPP przechodzenie azotu amonowego w azotanowy jest przhamowane. Całość takiego nawozu można wysiać w jednej dawce i wymieszać z glebą przed jej przykryciem słomą, folią lub włókniną.
POLECAMY także na wilgotną glebę oprysk BiogenREWITAL 1 l/ha + ApolHumus lub Humistar w dawce 5-10 l/ha (na glebach słabych 20 l/ha).
M A L I N A JESIENNA M A L I N A LETNIA A G R E S T PORZECZKA CZERWONA
NAWOŻENIE DOGLEBOWE - zastosować 250 kg/ha bezchlorkowego nawozu NPK np. Elixir Supreme 12-12-17, Blaukorn Premium 15-3-20, Blaukorn Clasic 12-12-17,Eurofertil 33 N-Process 8-8-17, ProHorti Complex 9-8-18, NovaTec Premium 15-5-20, NovaTec Clasic 12-12-17
Można także zamiennie zastosować nawożenie mineralno-organiczne w postaci produktuBelfrutto.
POLECAMY (tak jak w uprawie truskawek) na wilgotną glebę oprysk BiogenREWITAL 1 l/ha + ApolHumus lub Humistar w dawce 5-10 l/ha (na glebach słabych 20 l/ha). Zabieg taki stanowi ekwiwalent nawożenia materią organiczną, poprawia życie biologiczne i funkcjonowanie systemu korzeniowego roślin.
Krzysztof Gasparski, PROCAM Polska Sp. z o.o., E-mail: krzysztof.gasparski@procam.com.pl